शेतकरी प्रथम! संकटाच्या काळात बांधावर पोहोचा; कृषिमंत्री दत्तात्रय भरणेंचे अधिकाऱ्यांना निर्देश

नाशिक ब्यूरो:

नाशिक विभागातील पीक परिस्थितीचा आढावा; पीक विमा, वीजपुरवठा, नुकसानभरपाईसह विविध प्रश्नांवर सकारात्मक चर्चा

नाशिक, दि. २५ : पावसातील खंडामुळे निर्माण झालेली पीक परिस्थिती, पीक विमा, वीजपुरवठा आणि शेतकऱ्यांच्या नुकसानभरपाईच्या प्रश्नांवर शासनाने गांभीर्याने लक्ष केंद्रित केले असून, ‘शेतकरी प्रथम’ या भूमिकेतून संकटग्रस्त शेतकऱ्यांना जास्तीत जास्त दिलासा देण्यासाठी प्रशासनाने थेट शेतकऱ्यांच्या बांधावर जाऊन काम करावे, असे निर्देश कृषिमंत्री दत्तात्रय भरणे यांनी दिले.

नाशिक विभागातील पीक परिस्थितीचा सविस्तर आढावा घेण्यासाठी विभागीय आयुक्त कार्यालयातील सभागृहात कृषिमंत्री दत्तात्रय भरणे यांच्या अध्यक्षतेखाली बैठक झाली. या बैठकीत पीक नुकसानीचे प्रत्यक्ष मूल्यमापन, मुदतपूर्व पीक कापणी प्रयोग, पीक विमा दावे, वीजपुरवठा, पाणी आणि नुकसानभरपाई यांसह विविध प्रश्नांवर चर्चा करण्यात आली.

संकटाच्या काळात शेतकऱ्यांच्या बांधावर जाण्याचे निर्देश

कृषिमंत्री दत्तात्रय भरणे यांनी अधिकाऱ्यांना केवळ कार्यालयीन पातळीवरून पीक परिस्थितीचा आढावा न घेता प्रत्यक्ष शेतकऱ्यांच्या बांधावर जाऊन त्यांच्या समस्या जाणून घेण्याचे निर्देश दिले.

संकटाच्या काळात शेतकऱ्यांच्या व्यथा समजून घेणे अत्यंत गरजेचे आहे. प्रशासनातील अधिकाऱ्यांनी शेतकऱ्यांशी थेट संवाद साधून त्यांच्या अडचणी जाणून घ्याव्यात आणि त्या सोडविण्यासाठी तातडीने कार्यवाही करावी, असे त्यांनी स्पष्ट केले.

सध्याच्या परिस्थितीत शेतकरी अडचणीत असून, ‘शेतकरी प्रथम’ या भूमिकेतून सर्व विभागांनी समन्वयाने काम करण्याची आवश्यकता आहे. निसर्गाच्या संकटामुळे निर्माण झालेल्या परिस्थितीत राज्य शासन शेतकऱ्यांच्या पाठीशी ठामपणे उभे असल्याचेही त्यांनी सांगितले.

पीक विमा आणि नुकसानभरपाईबाबत सकारात्मक पावले

पीक विम्याच्या नुकसानभरपाईबाबत बैठकीत सविस्तर चर्चा झाली. विमाधारक शेतकऱ्यांना त्यांच्या प्रत्यक्ष नुकसानीनुसार मदत मिळावी, यासाठी आवश्यक कार्यवाही करण्यावर भर देण्यात आला.

पीक नुकसानीचे मूल्यमापन करताना सॅटेलाईट इमेजच्या निकषांमध्ये शिथिलता देण्याची मागणी केंद्र शासनाकडे करण्यात आली आहे. प्रत्यक्ष नुकसानीच्या आधारे शेतकऱ्यांना दिलासा मिळावा, यासाठी राज्य शासन प्रयत्नशील असल्याचे कृषिमंत्री भरणे यांनी सांगितले.

मुदतपूर्व पीक कापणी प्रयोग वेळेत पूर्ण करा

सध्याची पीक परिस्थिती लक्षात घेऊन मुदतपूर्व पीक कापणी प्रयोग वेळेत पूर्ण करण्याचे निर्देश कृषिमंत्र्यांनी दिले. या प्रयोगांच्या माध्यमातून प्रत्यक्ष पीक परिस्थिती आणि संभाव्य उत्पादनातील घट याचा अंदाज घेऊन पुढील मदतीचे नियोजन करण्यास मदत होणार आहे.

नैसर्गिक आपत्तीच्या निकषांनुसार एनडीआरएफ अंतर्गत मदत मिळण्याची प्रक्रिया होईलच; मात्र त्यासाठी प्रतीक्षा न करता राज्य शासनाच्या माध्यमातून शेतकऱ्यांना शक्य तितक्या लवकर आवश्यक मदत देण्याच्या दृष्टीने प्रयत्न केले जातील, अशी भूमिका बैठकीत स्पष्ट करण्यात आली.

शेतीसाठी किमान १२ तास वीजपुरवठ्याची मागणी

शेतकऱ्यांच्या शेतीसाठी नियमित वीजपुरवठ्याचा मुद्दाही बैठकीत लोकप्रतिनिधींनी उपस्थित केला. शेतीसाठी किमान १२ तास वीजपुरवठा मिळावा आणि दिवसा नियमित वीज उपलब्ध व्हावी, अशी मागणी करण्यात आली.

याबाबत मुख्यमंत्री यांच्यासोबत लवकरच बैठक घेण्यात येणार असल्याची माहिती कृषिमंत्री भरणे यांनी दिली. पीक विमा, वीजपुरवठा आणि इतर स्थानिक प्रश्नांबाबत लोकप्रतिनिधींनी केलेल्या सूचनांची संबंधित विभागांच्या अधिकाऱ्यांनी नोंद घेऊन त्यावर कार्यवाही करण्याचे निर्देशही त्यांनी दिले.

विविध योजनांतून अधिकाधिक मदतीचा प्रयत्न

शेतकऱ्यांना विविध योजनांच्या माध्यमातून अधिकाधिक मदत कशी देता येईल, याचा विचार शासनस्तरावर सुरू असल्याचे कृषिमंत्र्यांनी सांगितले.

राज्य शासनाने शेतकऱ्यांसाठी पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर शेतकरी कर्जमुक्ती योजना जाहीर केली असून त्याचा लाभ राज्यातील शेतकऱ्यांना झाला असल्याचे त्यांनी नमूद केले.

पाणीटंचाई आणि जनावरांच्या पाण्याचा प्रश्न

नाशिकचे पालकमंत्री गिरीश महाजन यांनी सध्याच्या परिस्थितीत पाण्याचा काटकसरीने वापर करण्याची गरज व्यक्त केली. पिण्याचे पाणी तसेच जनावरांसाठी पाण्याची उपलब्धता हा महत्त्वाचा विषय असून, त्यासाठी योग्य नियोजन आवश्यक असल्याचे त्यांनी सांगितले.

जळगावचे पालकमंत्री गुलाबराव पाटील यांनी पीक विमा कंपन्यांकडून शेतकऱ्यांचे प्रलंबित दावे निकाली काढण्याची गरज व्यक्त केली. मुख्यमंत्र्यांच्या निर्देशांनंतरही विमा दावे प्रलंबित राहणे ही गंभीर बाब असल्याचे त्यांनी नमूद केले.

अहिल्यानगरचे पालकमंत्री राधाकृष्ण विखे पाटील यांनी चारा, पाणी आणि वीजपुरवठ्याबाबत चिंता व्यक्त केली. संपूर्ण जिल्ह्यात टंचाईची परिस्थिती असल्याचे त्यांनी सांगितले.

नंदुरबारचे पालकमंत्री हसन मुश्रीफ यांनी नंदुरबार जिल्ह्यात यंदा पावसाचे प्रमाण अत्यल्प असल्याचे सांगितले. जिल्हा प्रशासन आणि सर्व लोकप्रतिनिधींना सोबत घेऊन या परिस्थितीचा सामना करून शेतकऱ्यांना दिलासा देण्याची भूमिका त्यांनी व्यक्त केली.

धुळ्याचे पालकमंत्री जयकुमार रावल यांनी पीक विम्याच्या प्रीमियमसंदर्भातील मुद्दा उपस्थित केला. हा मुद्दा धुळे जिल्ह्यातील शेतकऱ्यांसाठी अन्यायकारक ठरत असल्याचे त्यांनी सांगितले.

ई-पीक पाहणीतील अडचणी दूर करण्याची मागणी

शालेय शिक्षणमंत्री दादाजी भुसे यांनी पावसातील खंडामुळे शेतकऱ्यांची बिकट अवस्था झाल्याचे सांगितले. ई-पीक पाहणी पोर्टलमध्ये येणाऱ्या अडचणींमुळे शेतकऱ्यांना नाहक मनस्ताप होत असल्याचे त्यांनी नमूद केले. अशा परिस्थितीत सर्वांनी संवेदनशीलतेने शेतकऱ्यांच्या पाठीशी उभे राहण्याची गरज असल्याचे ते म्हणाले.

अन्न व औषध प्रशासन मंत्री नरहरी झिरवाळ यांनी वनपट्टेधारक शेतकऱ्यांना अधिक अडचणींचा सामना करावा लागत असल्याचे बैठकीत सांगितले.

विभागीय आयुक्तांकडून पीक परिस्थितीचे सादरीकरण

विभागीय आयुक्त डॉ. प्रवीण गेडाम यांनी नाशिक विभागातील पीक परिस्थितीचे सादरीकरण केले. विभागातील पर्जन्यमान, पावसातील खंड, पीक परिस्थिती, पाणीसाठा, भूजलस्थिती आणि संभाव्य पीक नुकसानीबाबत त्यांनी माहिती दिली.

जिल्हानिहाय पीक परिस्थितीचा आढावा

धुळे : जिल्हाधिकारी भाग्यश्री विसपुते यांनी पर्जन्यमानातील मोठ्या खंडामुळे निर्माण झालेल्या परिस्थितीची माहिती दिली. जिल्ह्यात मुदतपूर्व पीक कापणी प्रयोगाचे नियोजन करण्यात आल्याचे त्यांनी सांगितले.

जळगाव : जिल्हाधिकारी रोहन घुगे यांनी जिल्ह्यातील पाणीसाठा, भूजलस्थिती, पीक परिस्थिती आणि पावसातील खंडामुळे अपेक्षित उत्पादनातील घट याबाबत माहिती दिली.

अहिल्यानगर : जिल्हाधिकारी डॉ. पंकज आशिया यांनी जिल्ह्यातील मूग, सोयाबीन आणि उडीद पिकांची परिस्थिती वाईट असल्याचे सांगितले. जिल्ह्यातील १२१ गावे आणि ४४१ वाड्या-वस्त्यांना टँकरद्वारे पाणीपुरवठा करण्यात येत असल्याची माहिती त्यांनी दिली.

नंदुरबार : जिल्हाधिकारी डॉ. मिताली सेठी यांनी मुदतपूर्व पीक कापणी प्रयोगाचे नियोजन करण्यात आल्याची माहिती दिली.

नाशिक : जिल्हाधिकारी आयुष प्रसाद यांनी पावसातील खंडामुळे जिल्ह्यातील ७२ मंडळे बाधित होत असल्याची माहिती बैठकीत दिली.

सर्व विभागांनी समन्वयाने काम करण्याचे आवाहन

या बैठकीस नाशिक विभागातील पाचही जिल्ह्यांतील लोकप्रतिनिधी प्रत्यक्ष तसेच दूरदृश्यप्रणालीद्वारे उपस्थित होते. विविध लोकप्रतिनिधींनी आपल्या मतदारसंघातील शेतकऱ्यांच्या अडचणी आणि स्थानिक प्रश्न मांडले.

पीक विमा, वीज, पाणी, नुकसानभरपाई, मुदतपूर्व पीक कापणी प्रयोग आणि शासनाच्या विविध योजनांबाबत बैठकीत अनेक सूचना करण्यात आल्या.

संकट मोठे आहे; मात्र शासन शेतकऱ्यांच्या पाठीशी आहे. सर्व विभागांनी समन्वयाने आणि संवेदनशीलतेने काम करून शेतकऱ्यांना जास्तीत जास्त दिलासा देण्यावर राज्य शासनाचा भर आहे, असे कृषिमंत्री दत्तात्रय भरणे यांनी स्पष्ट केले.

बैठकीस पाचही जिल्ह्यांचे जिल्हाधिकारी, मुख्य कार्यकारी अधिकारी, कृषी, जलसंपदा, महावितरण, महसूल तसेच संबंधित विभागांचे वरिष्ठ अधिकारी उपस्थित होते.