महागावात चिमुरड्यांची ‘धोंडी धोंडी पाणी दे’ दिंडी; पावसासाठी वरुणराजाला घातले साकडे

यवतमाळ प्रतिनिधी रवी वाघमारे 

यवतमाळ, दि. १४ जून : आषाढ महिना सुरू होऊनही पावसाने पाठ फिरवल्याने विदर्भातील शेतकऱ्यांची चिंता वाढली आहे. मृग नक्षत्र कोरडे गेल्यामुळे दुष्काळाचे सावट गडद होत असून शेतकरी आभाळाकडे डोळे लावून बसला आहे. अशा परिस्थितीत निसर्गाला साकडे घालण्यासाठी सावरगाव (ता. घाटंजी) येथील चिमुरड्यांनी महागाव शहरात पारंपरिक ‘धोंडी धोंडी पाणी दे’ दिंडी काढून वरुणराजाकडे पावसासाठी आर्त प्रार्थना केली.

या अनोख्या दिंडीने महागावकरांचे लक्ष वेधून घेतले असून लोप पावत चाललेल्या ग्रामीण लोकपरंपरेची पुन्हा एकदा आठवण करून दिली आहे.

चिमुरड्यांची अनोखी हाक

आज सकाळी सावरगाव येथील लहान मुलांनी एकत्र येत या दिंडीची सुरुवात केली. डोक्यावर पाण्याची गाडगी, अंगाला चिखल फासून आणि हातात कडूनिंबाच्या डहाळ्या घेऊन ही बालके महागाव शहरात फिरली.

“धोंडी धोंडी पाणी दे, साळी-दाळी पिकू दे, नवसाची कोंबडी कापूं दे...” अशा पारंपरिक घोषणांनी संपूर्ण परिसर दुमदुमून गेला. मुलांच्या निरागस आवाजातील आर्तता आणि पावसासाठीची प्रार्थना पाहून नागरिकही भावूक झाले.

लोकपरंपरेचे जतन करण्याचा प्रयत्न

आधुनिक आणि डिजिटल युगात अनेक ग्रामीण परंपरा लोप पावत असताना या चिमुरड्यांनी घेतलेल्या पुढाकाराचे सर्व स्तरातून कौतुक होत आहे. ही दिंडी केवळ पावसासाठीची प्रार्थना नसून निसर्गाशी असलेले नाते जपण्याचा आणि लोकसंस्कृतीचा वारसा पुढे नेण्याचा प्रयत्न असल्याचे ग्रामस्थांनी सांगितले.

तरुणांचाही उत्स्फूर्त सहभाग

या उपक्रमाच्या यशस्वी आयोजनासाठी गावातील तरुणांनीही पुढाकार घेतला. विक्रम चव्हाण, दीपक शेंडे, सुरेश बेंदूर, आकाश राठोड, राहुल गावंडे आणि आकाश क्षीरसागर यांनी दिंडीचे नियोजन करत मुलांसोबत सक्रिय सहभाग नोंदविला.

मुलांच्या सुरक्षिततेची काळजी घेत त्यांनी महागाव शहरातील विविध भागांतून दिंडी फिरवली आणि लोकांपर्यंत पावसासाठीच्या प्रार्थनेचा संदेश पोहोचवला.

नागरिकांकडून उत्स्फूर्त प्रतिसाद

महागावमधील नागरिकांनी या दिंडीचे स्वागत केले. अनेक ठिकाणी महिलांनी चिमुरड्यांवर पाण्याचे तांबे ओतून वरुणराजाला प्रसन्न करण्याची प्रार्थना केली. व्यापारी आणि नागरिकांनीही मुलांच्या उत्साहाचे कौतुक करत त्यांना प्रोत्साहन दिले.

पावसाच्या प्रतीक्षेत शेतकरी

यंदा मान्सूनने अपेक्षित वेग घेतलेला नसल्याने धरणांमधील पाणीसाठा कमी होत आहे. अनेक ठिकाणी विहिरींची पातळी घटली असून शेतकऱ्यांसमोर पेरणी आणि दुबार पेरणीचे संकट उभे ठाकले आहे.

अशा वेळी सावरगावच्या बालकांनी काढलेली ‘धोंडी धोंडी पाणी दे’ दिंडी ही केवळ धार्मिक किंवा सांस्कृतिक परंपरा नसून निसर्गाशी पुन्हा संवाद साधण्याचा आणि पावसासाठी सामूहिक प्रार्थना करण्याचा एक भावनिक प्रयत्न ठरत आहे.

वरुणराजाकडे एकच प्रार्थना

या दिंडीच्या निमित्ताने संपूर्ण परिसरातून एकच भावना व्यक्त होत आहे—लवकरात लवकर दमदार पाऊस पडावा, शेतकऱ्यांच्या डोळ्यातील चिंता दूर व्हावी आणि धरणीमाता हिरवाईने नटावी.

पावसाच्या प्रतीक्षेत असलेल्या बळीराजासाठी चिमुरड्यांनी दिलेली ही आर्त हाक आता वरुणराजापर्यंत पोहोचून विदर्भावर कृपावृष्टी होईल, अशी आशा गावकरी आणि शेतकरी व्यक्त करत आहेत.