अन्न सुरक्षेबाबत एफएसएसएआयचे राज्यांना कडक निर्देश; नियमभंग करणाऱ्यांवर कठोर कारवाईचा इशारा

नवी दिल्ली | प्रतिनिधी नरेश शिंदे 

भारतीय अन्न सुरक्षा आणि मानक प्राधिकरणाने (FSSAI) देशातील सर्व राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांना अन्न सुरक्षा नियमांची अधिक कठोर आणि प्रभावी अंमलबजावणी करण्याचे निर्देश दिले आहेत. अन्न हाताळणी, प्रक्रिया आणि पॅकिंगदरम्यान केवळ फूड-ग्रेड, विषमुक्त आणि गंजरोधक उपकरणांचा वापर करणे बंधनकारक असल्याचे प्राधिकरणाने स्पष्ट केले आहे.

एफएसएसएआयच्या नव्या मार्गदर्शक सूचनांनुसार, काही अन्न व्यवसायांमध्ये गंजलेल्या, तडे गेलेल्या, खराब झालेल्या किंवा रंग लावलेल्या सुरी, ब्लेड आणि कापण्याच्या साधनांचा वापर होत असल्याचे निदर्शनास आले आहे. अशा उपकरणांमुळे अन्नामध्ये भौतिक, रासायनिक तसेच सूक्ष्मजीवजन्य दूषितीकरण होण्याची शक्यता वाढते, ज्यामुळे ग्राहकांच्या आरोग्याला गंभीर धोका निर्माण होऊ शकतो.

फूड-ग्रेड उपकरणांचा वापर बंधनकारक

प्राधिकरणाने स्पष्ट केले आहे की, अन्न तयार करणे, प्रक्रिया करणे, पॅकिंग करणे आणि साठवणूक करण्यासाठी वापरल्या जाणाऱ्या सर्व उपकरणांचा दर्जा फूड-ग्रेड आणि गंजरोधक असणे आवश्यक आहे. तसेच अन्नाच्या थेट संपर्कात येणाऱ्या सर्व पृष्ठभागांसाठीही हेच निकष लागू राहतील.

अन्न व्यवसाय चालकांनी वापरात असलेल्या उपकरणांची नियमित स्वच्छता, निर्जंतुकीकरण आणि देखभाल करणे आवश्यक असल्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत. गंजलेली, तडे गेलेली, रंग निघालेली किंवा इतर प्रकारे खराब झालेली उपकरणे तात्काळ बदलण्याचे आदेशही देण्यात आले आहेत.

ग्राहकांच्या आरोग्याचे संरक्षण महत्त्वाचे

एफएसएसएआयने नमूद केले आहे की, दूषित उपकरणांचा वापर केल्यास अन्नाची गुणवत्ता आणि सुरक्षितता धोक्यात येते. त्यामुळे ग्राहकांच्या आरोग्यावर विपरीत परिणाम होऊ शकतो. अन्न व्यवसायांनी स्वच्छता आणि सुरक्षिततेच्या सर्व मानकांचे काटेकोर पालन करणे आवश्यक असल्याचेही स्पष्ट करण्यात आले आहे.

नियमभंग करणाऱ्यांवर कठोर कारवाई

या निर्देशांचे उल्लंघन करणाऱ्या अन्न व्यवसायांवर Food Safety and Standards Authority of India अर्थात एफएसएसएआयकडून कठोर कारवाई करण्यात येणार आहे. अन्न सुरक्षा आणि मानके अधिनियम, २००६ तसेच संबंधित नियमांनुसार दंडात्मक आणि कायदेशीर कारवाई केली जाऊ शकते, असा इशारा प्राधिकरणाने दिला आहे.

राज्य अन्न सुरक्षा आयुक्त, परवाना प्राधिकरणे आणि अन्न सुरक्षा अधिकाऱ्यांना तपासणीदरम्यान विशेष दक्षता घेण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत. नियमांचे उल्लंघन आढळल्यास संबंधितांवर तातडीने आणि कठोर कारवाई करण्याच्या सूचनाही जारी करण्यात आल्या आहेत.

खाद्य उद्योगासाठी महत्त्वाचा निर्णय

एफएसएसएआयच्या या नव्या निर्देशांमुळे देशातील खाद्य उद्योग, हॉटेल्स, रेस्टॉरंट्स, कॅटरिंग सेवा आणि अन्न प्रक्रिया उद्योगांना त्यांच्या उपकरणांच्या गुणवत्तेबाबत अधिक काळजी घ्यावी लागणार आहे. ग्राहकांना सुरक्षित आणि दर्जेदार अन्न उपलब्ध करून देण्याच्या दृष्टीने हा निर्णय महत्त्वाचा मानला जात आहे.