कृषी दिन : अन्नदात्याच्या योगदानाचा गौरव आणि वसंतराव नाईक यांच्या कार्याला अभिवादन

मराठवाडा ब्युरो | लक्ष्मण चौरे

भारत हा कृषिप्रधान देश असून देशाच्या अर्थव्यवस्थेचा आणि विकासाचा मजबूत पाया शेतीवर उभा आहे. आपल्या अथक परिश्रमातून संपूर्ण समाजाला अन्न पुरवणाऱ्या शेतकऱ्यांप्रती कृतज्ञता व्यक्त करण्यासाठी दरवर्षी १ जुलै रोजी कृषी दिन साजरा केला जातो. हा दिवस महाराष्ट्राचे माजी मुख्यमंत्री तथा हरितक्रांतीचे शिल्पकार कै. वसंतराव नाईक यांच्या जयंतीनिमित्त साजरा करण्याची परंपरा आहे.

वसंतराव नाईक यांनी आपल्या मुख्यमंत्रीपदाच्या कार्यकाळात शेती विकासासाठी अनेक दूरदृष्टीचे निर्णय घेतले. सिंचन प्रकल्पांचा विस्तार, आधुनिक शेती तंत्रज्ञानाचा प्रसार, सुधारित बियाण्यांचा वापर आणि उत्पादनवाढ यावर त्यांनी विशेष भर दिला. त्यांच्या धोरणांमुळे महाराष्ट्रातील शेती क्षेत्राला नवी दिशा मिळाली आणि हरितक्रांतीला चालना मिळाली.

"शेतकरी सक्षम झाला तर राज्य आणि देश सक्षम होईल," हा वसंतराव नाईक यांचा विचार आजही तितकाच प्रेरणादायी मानला जातो. त्यांच्या कार्यामुळे महाराष्ट्रातील लाखो शेतकऱ्यांच्या जीवनात सकारात्मक बदल घडले असून आजही त्यांचे नाव आदराने घेतले जाते.

कृषी दिनानिमित्त राज्यभर कृषी विभागाच्या वतीने विविध जनजागृती उपक्रम, शेतकरी मेळावे, प्रशिक्षण शिबिरे, मार्गदर्शन सत्रे आणि कृषी प्रदर्शनांचे आयोजन केले जाते. आधुनिक शेती, सेंद्रिय शेती, ठिबक सिंचन, हवामानानुसार पीक नियोजन, जलसंधारण आणि तंत्रज्ञानाचा वापर याबाबत शेतकऱ्यांना मार्गदर्शन केले जाते.

सध्या बदलते हवामान, पाण्याची टंचाई, वाढता उत्पादन खर्च आणि बाजारपेठेतील अस्थिरता ही आव्हाने शेतकऱ्यांसमोर उभी आहेत. या पार्श्वभूमीवर विज्ञानाधारित आणि आधुनिक शेती पद्धतींचा स्वीकार करून उत्पादन वाढविणे आणि शेती अधिक शाश्वत बनविण्याची गरज अधोरेखित होत आहे.

कृषी दिन हा केवळ उत्सव नसून शेतकऱ्यांच्या संघर्ष, त्याग आणि मेहनतीला सलाम करण्याचा दिवस आहे. "शेतकरी समृद्ध तर देश समृद्ध" हा संदेश देत हा दिवस शेतकरी आणि शेतीप्रती कृतज्ञता व्यक्त करण्याची प्रेरणा देतो.